Corverlaan 16 Bussum

Wilhelmina van Leer
Haarlem 20 december 1881 – Sobibor 21 mei 1943

Wilhelmina (Mimi) van Leer wordt geboren op 20 december 1881 in Haarlem, Spaarne 23, als vijfde kind van Louis van Leer en Zipora Sanson.

Zij woont een deel van haar jeugd aan de Jan Steenstraat 127.

Haar vader Louis van Leer start een kleine drukkerij in de Houtstraat in Haarlem en na een gestage groei en toetreding van zijn broer Maurits verhuist het bedrijf naar het Spaarne in Haarlem en daarna naar Amsterdam met kantoren in Engeland, Frankrijk en België. Nina van Leer is een dochter van Maurits. In het Allard Pierson museum is een zaal naar haar vernoemd.

Louis van Leer overlijdt in 1913 en Zipora Sanson in 1925.

Over het verloop van het leven van Wilhelmina is niet heel veel bekend bij ons. Wat we wel weten is dat ze ongetrouwd is gebleven en reist. Tot 1928 is zij in Menton Frankrijk aan de Côte d’Azur waar Maurits, de broer van Louis, is overleden. Van 1933 tot 1939 woont zij aan het Roelof Hartplein in Amsterdam, “Gebouwd om de treurige woonsituatie van ongehuwden te verbeteren”. Daarna woont ze bijna een jaar in “Hotel Americain” aan het Leidseplein, kort bij haar neef Oscar, in 1941 even in pension “Beerenstein” in Bussum en daarna aan de Corverlaan. Op het adres Corverlaan 16 staat zij vermeld, samen met nog een reeks anderen. Op dat adres was destijds een pension gevestigd met de poëtische naam Huize De Wingerd. Volgens de advertentie “een gezellig en rustig tehuis voor korter of langer verblijf.”

Voor Wilhelmina werd het dus “korter”.

Veelzeggend is de rode letter ‘J’ bij haar naam, de aanduiding die in opdracht van de Duitsers bij alle joodse inwoners moest worden aangebracht. Dat maakte opsporing makkelijk in het kader van de jodenvervolging.

Op 3 juni 1942 wordt door de Stab Rosenberg het bezit van Wilhelmina opgemaakt. Dit is dan alleen ”Kleider und Unterwäsche”.

Uit de kaart blijkt dat ze op 25 februari 1943 is uitgeschreven. Ze moest, net als de andere weggevoerde joden, eerst verhuizen naar Amsterdam. Daar heeft ze vermoedelijk tijdelijk gewoond bij haar zus Martha aan de Apollolaan. (Die zus heeft de oorlog overleefd). Al spoedig volgde het transport naar Westerbork. Op 18 mei 1943 werd ze van daaruit vervoerd naar Sobibor. Daar werd ze gelijk na aankomst op 21 mei om het leven gebracht. Ze was 61 jaar oud.

Bronnen: Archief van Amsterdam, Oorlogsbronnen, Gemeentearchief Gooise Meren, Noord-Hollands archief, Delpher, Nationaal Archief, NIOD. Joodsamsterdam.